‘Ik wilde niet zomaar een heterokroeg hebben. Ik wilde een plek voor de community creëren.’
- Sanne Pols
- 1 dag geleden
- 7 minuten om te lezen
Ik ontmoette er een van mijn beste vrienden en organiseerde er Queer Story Sundays (queer storytelling events). Bar Buka is een van dé open-minded lesbische bars in Amsterdam. De laatste keer dat ik er was staat nog vers in mijn geheugen gegrift: karaoke op zaterdag. Een groep queer vrouwen uit New York had een privé Queer Night Tour bij mij geboekt en ik kan je zeggen: ze hadden geen warming-up nodig om het karaokepodium te bestieren. Oh, what a night.
Hoe ik daar een van mijn beste vrienden heb ontmoet? Hier een tipje van de lesbische sluier: ik kwam binnen, we dansten samen, ze verloor haar telefoon, ik vond het. Ik vroeg haar mee naar huis. Nog buiten voor de deur bij Bar Buka nam ze haar antihistamine pilletjes tegen een mogelijk allergische reactie op mijn harige huisgenoot. Vervolgens zag ik haar in de taxi stappen met een andere vrouw, de nacht in verdwijnend. Of die andere vrouw ook een kat had ben ik nooit achter gekomen, maar we werden besties, zoals het lesbian code betaamd.
En nu sta ik weer in Bar Buka. Op een gure, regenachtige donderdagmiddag. Buiten is het desalniettemin druk op de immer populaire Albert Cuypmarkt. Maar hier binnen onder de where girls meet-verlichting is het warm en vochtig droog. Ik zet de recorder aan om Marianne - eigenaar Bar Buka - te vragen hoe de zaken ervoor staan en hoe zij haar persoonlijke lesbische leven combineert met het runnen van een lesbische bar in Amsterdam.
Wie: Marianne van der Wildt (44)
Liefdesstatus: Heeft samen met haar vriendin net een zoontje gekregen en woont sinds kort in Dordrecht.
Bar: Eigenaar van Bar Buka. Bestaat sinds 2017
Betekenis Bar Buka: Buka betekent ‘open’ in het Indonesisch (roots Marianne).
Doelgroep: ‘Wij zijn open voor iedereen, maar richten ons op vrouwen. Maar allies, mannen, non-binair, iedereen is hier eigenlijk welkom.’
Labels: ‘Ik noem mijzelf ‘lesbisch.’
Lievelingsdrankje: ‘Als het maar zoet is. Mijn guilty pleasure is passoa jus, maar als ik op vakantie ben bestel ik net zo lief een ijskoude cola.’
Leuk barverhaal: ‘Ieder jaar vieren we het jubileum met één uur gratis drinken. Altijd weer bijzonder om te zien hoeveel iedereen binnen die tijd naar binnen krijgt.’
Persoonlijke bartip: Lellebel en Saarein.
Lees meer over queer bartips in Amsterdam op: Amsterdam’s FLINTA / Lesbian Bars: Where Queer Women* Gather
Waarom ben je Bar Buka begonnen?
“Ik ben Bar Buka begonnen (2019) vanuit een persoonlijk gemis voor zo een plek binnen de community. Er waren een aantal lesbische plekken aan het verdwijnen in Amsterdam, zoals 'Sappho', Vive la Vie en Bordo. Voor de grap zei ik: ‘Ik ga het zelf doen’.
Ik wilde niet zomaar een heterokroeg hebben, ik wilde een plek voor de community creëren. Dus gaan met die banaan. En hier zitten we 7 jaar later.
De Bar betekent heel veel voor me. In zeven jaar tijd heb ik haar grootgebracht. Ze voelt als een verlengde van mijn huiskamer. Ik vind het leuk om hier met vrienden aan de bar te hangen, nieuwe mensen te leren kennen of om mensen met elkaar in contact te brengen.
De nachten zijn best zwaar. Zeker met een kindje. Mijn vriendin is net bevallen. We hebben een zoon gekregen. Hij heet Elias. Ik vind het nog veel leuker dan ik dacht, een baby. We zijn ook sinds kort verhuisd naar Dordrecht. Nou, dat is echt takkever. Ik heb minimaal één tot maximaal drie uur reistijd. Eén uur reistijd is op zich niet erg. Maar midden in de nacht is dat wel erg.
Afgelopen zaterdag was ik om 6.15 uur thuis. Toen werd Elias net wakker. Dus ging ik eerst de baby eten geven. Om 7.15 uur ging ik slapen. Nou, dat moet ik niet iedere week hebben. Dat breekt me op.”
Typisch Bar Buka
"Als je hier op een zaterdagavond binnenloopt, kan het ramvol zijn en het kan gewoon gezellig zijn. We organiseren veel verschillende evenementen. Zo hebben we net vinoloog Lieske - bekend van het tv-programma ‘B&B Vol Liefde’ - langs gehad om een wijnproeverij te geven. We organiseren ook munches (social event voor kinksters), speeddating, storytelling events, salsadansen, etc. Op de website vind je de volledige agenda van Bar Buka.
We hebben mensen die hier komen om te dansen. Dan halen we de tafeltjes weg. We hebben ook avonden dat mensen meer op zoek zijn naar verbinding. Lekker willen kletsen aan de bar of een spelletje willen spelen. We hebben een hele grote spelletjeskast.
Er zijn ook genoeg mensen die hier alleen binnenkomen. Die gaan eigenlijk nooit ongezien de deur uit. Vaak leren ze nieuwe mensen kennen waarmee ze soms nog dezelfde avond met zijn allen doorgaan naar De Reguliers (resp. Reguliersdwarsstraat in Amsterdam, oftewel 'dé gay street van Amsterdam'). Weer anderen komen niet per se om te kletsen, maar willen een boekje lezen en lekker in hun eigen coconnetje zitten.”
Verdwaalde mannen
“Soms komen er verdwaalde mannen binnenlopen. Kijk, het is niet zo dat we bij de deur gaan staan en zeggen ’joh, je bent hier niet welkom’, want dat wil ik niet uitdragen.
Meestal hebben ze snel door dat het een vrouwenbar is. Dan gaan ze gelijk weg of ze doen een biertje en vertrekken daarna. Dat is helemaal prima. Maar stel dat er een hossende vrijgezelle club met dertig schreeuwende kerels binnenkomt; dat vind ik wel een ander verhaal. In dat geval zal ik ze vriendelijk kenbaar maken dat we een kroeg gericht op vrouwen zijn.”
"Mijn guilty pleasure is passoa jus, maar als ik op vakantie ben, maak je mij het meest blij met een ijskoude cola."
Hoe vind je het om lesbisch te zijn in Amsterdam?
"Ik heb het altijd als prettig ervaren. Ik loop al best wel een tijdje mee in de community.
Het fijne vind ik aan Amsterdam dat ik mij overal thuis voel. Ik hoef niet na te denken waar ik ga zitten of hand in hand met mijn vriendin kan lopen. Of waar ik haar een kus kan geven. Gek genoeg is dat óók een bedreiging voor de bar.
Als ik met mijn vriendin iets ga drinken, voel ik mij vrij om overal in de stad te gaan zitten. Dat hoeft niet specifiek een lesbische plek te zijn. Ik vind die plekken vooral leuk omdat je dan met gelijkgestemden bent. Zeker als je lesbisch en single bent wil je op een plek zijn waar je andere lesbiennes kunt ontmoeten. Ik kom uit de tijd waar je vooral Flirtation in club Panama (Amsterdam) en de Pann feestjes in Utrecht had. Ik liep ze ook allemaal af. Ik vond het hartstikke leuk.
Nu, voor twintig- en dertigers in Amsterdam, kun je heel veel leuke dingen doen. Dat is hartstikke positief voor de community.
Tegelijkertijd hebben mensen ook behoefte aan een vaste plek. Als je op een zaterdag zin hebt om gewoon even iets te gaan drinken op een plek waar ook lesbische vrouwen komen, dan kan dat hier. Soms komen mensen indrinken en bijkletsen voordat ze samen uitgaan. Het is een soort huiskamer waar je gewoon gezellig samen kunt komen. Ik denk dat het daarom belangrijk is dat dit soort vaste plekken blijven bestaan en dat we vanuit de community ook de community blijven supporten."
“Ik denk dat er voor de transcommunity nog veel te winnen valt. Er is veel gedoe wereldwijd met transrechten die verdwijnen of die er niet zijn.”
“Ik denk dat er voor de transcommunity nog veel te winnen valt. Er is veel gedoe wereldwijd met transrechten die verdwijnen of die er niet zijn. Binnen de LGBTQIA+ community staat de transcommunity het meest onder druk. Ik heb dagelijks contact met Tori van de Lellebel (trans owned queer bar Amsterdam) Als ik haar alledaagse verhalen hoor, heb ik veel bewondering voor haar. Hoe het voor haar is als ze gewoon op de fiets zit of de metro pakt. Hoe de buitenwereld altijd op haar reageert. Ook hier in het vrije Amsterdam is het dus niet altijd veilig voor de queer community. Laat staan als je uit een dorp komt waar trans-zijn helemaal onbekend is.
Ik denk dat mensen vooral in hun eigen bubbel zitten. Wij (de queer community en bewoners van Amsterdam) zien transpersonen in onze omgeving, leren ze kennen, het zijn onze vrienden; we hebben ze om ons heen. Maar als je uit een kleiner dorp of stad komt en het niet kent, kunnen mensen het om die reden vreemd of raar vinden. Of zelfs verafschuwen. Weet je, je kunt soms wel dingen vinden, maar je hoeft het ook niet allemaal uit te spreken. Je hebt er zelf toch helemaal geen last van!?
Ik geloof echt in de kracht van versterken. Het is zo leuk aan Amsterdam dat je naar meerdere plekken kunt gaan. Dat was niet zo in Purmerend, waar ik vandaan kom. Hier kun je eigenlijk een soort rondje maken. Ik hoop ook dat mensen dat vooral blijven doen; op meerdere plekken komen. Die plekken hebben ook bestaansrecht als we ze allemaal blíjven supporten. Dus naar de Lellebel, Saarein, én de Reguliers gaan.”
Waarom denk je dat er relatief veel verloop is in lesbische bars?
“Het is overal ter wereld dezelfde dynamiek. Zeker na covid zag je ze allemaal omvallen. Ik denk dat er verschillende redenen zijn.
A: In de tijd dat ik uitging, had je nog niet zoveel andere feesten.
Nu is er soms iedere week een ander vrouwenfeest. Dat wil ik natuurlijk supporten en aanmoedigen, alleen wij merken dat hier ook.
B: We richten ons al op een kleine doelgroep. Wanneer hier in de stad Milkshake Festival (grootste queer festival Nederland) plaatsvindt, dan is heel de community op Milkshake. Dan is het in de bar hartstikke rustig. Dat is logisch. Maar wanneer bijvoorbeeld Loveland (Amsterdam), een heterofestival, plaatsvindt, dan heeft de kroeg hiernaast daar geen last van omdat zij een veel groter (hetero) bereik hebben.
C: Helaas hebben vrouwen minder te besteden dan mannen plus lichamelijk kunnen ze vaak niet meegaan met de hoeveelheid drank die mannen op kunnen.
D: Vrouwen zijn vaker bezig met het stichten van een gezin of verhuizen uit Amsterdam. Zijn (soms daarom) minder outgoing. Vooral als ze in een relatie zitten. Mannen blijven binnen een relatie vaak ook naar de kroeg gaan.”
Bar Buka over 5 jaar
“So far, vind ik het nog hartstikke leuk. Ik haal er veel plezier uit. Ik heb veel nieuwe mensen leren kennen en ik merk dat anderen het ook een fijne plek vinden. Maar at the end of the day kijk ik toch hoeveel er in de lade zit.
Als het toch niet rendabel blijkt, dan kan ik er eigenlijk alleen maar mee stoppen. Misschien is er geen behoefte aan dergelijke plekken meer. Dat kan ook. Ik hoop dat ik er over 5 jaar nog steeds ben, maar ik durf er mijn hand niet voor in het vuur te steken.”
Opmerkingen